QuickScan Trimbos-instituut kwetsbare jongvolwassenen met psychische problemen

In opdracht van FNO heeft het Trimbos-instituut een quickscan uitgevoerd waarin is gekeken naar vijf groepen kwetsbare jongvolwassenen met psychische problematiek.

Voor de quickscan heeft Trimbos alle beschikbare informatie gebundeld over vóórkomen, gevolgen en aanpak van psychische problematiek voor de volgende, deels overlappende, kwetsbare groepen jongvolwassenen van 16-35 jaar:

• met een lage opleiding
• met een niet-westerse migratieachtergrond
• mbo-, hbo- en wo-studenten
• asielzoekers en statushouders
• met ernstige psychische aandoeningen

In 2018 hadden naar schatting 840.000 jongvolwassenen (18-35 jaar) een psychische aandoening, op een totaal van circa 3.650.000. De omvang en ernst van psychische problematiek varieert tussen bovengenoemde groepen kwetsbare jongvolwassenen.

Volop ruimte voor verbetering
De quickscan laat zien dat er veel aandachtspunten en knelpunten bestaan ten aanzien van toegankelijke, samenhangende en effectieve zorg en ondersteuning voor kwetsbare jongvolwassenen met psychische problemen. Daarbij is de kennis over psychische en aanverwante problematiek bij jongvolwassenen, alsook de aanpak hiervan, soms beperkt. Een reden hiervoor is dat cijfers of andere gegevens vaak betrekking hebben op ofwel jongeren tot 18 (en soms 23 jaar), ofwel volwassenen met een leeftijdsgrens ver boven de 35 jaar.

Oplossingsrichtingen
Kwetsbare jongvolwassenen ondervinden naast hun mentale problematiek ook problemen op andere gebieden zoals verminderde studieprestaties of voortijdige studie-uitval, werkloosheid, eenzaamheid en financiële druk of armoede. Oplossingsrichtingen die in de quickscan naar voren komen zijn: het tegengaan van stigmatisering en uitsluiting, de inzet van ervaringsdeskundigen, meer aandacht voor de culturele achtergrond van jongvolwassenen en domeinoverstijgende samenwerking in netwerken rondom kwetsbare jongvolwassenen.

Nieuw programma
Naar aanleiding van de bevindingen uit de quickscan en uit een kwartiermakersronde van FNO met input van veertig deskundigen en bijna dertig ervaringsdeskundigen, ontwikkelt FNO in nauwe samenwerking met MIND een nieuw FNO-programma rondom kwetsbare jongvolwassenen met (een risico op) psychische problematiek. Met dit nieuwe programma willen FNO en MIND structurele oplossingen ontwikkelen voor jongvolwassenen met psychische problemen. Voor deze groep is nu te vaak te weinig aandacht.

Hoogleraar Youth Mental Health promotion en onderzoeker bij het Trimbos-instituut Marloes Kleinjan: ‘Het is prachtig dat FNO aandacht besteedt aan deze problematiek en niet alleen wil bijdragen aan het voorkomen van psychische problemen, maar ook wil werken aan het beperken van de praktische gevolgen ervan op het leven van deze jongvolwassenen.’

Het vijfjarige programma start in maart 2020 en is momenteel in volle ontwikkeling. Wil je op de hoogte blijven van dit nieuwe programma? Stuur dan een mail naar redactie@fnozorgvoorkansen.nl